تعیین نیاز آبی و ضریب گیاهی زعفران (Crocus sativus L.) با استفاده از روش لایسیمتری در اقلیم خشک-کویری بیرجند

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانش‌آموخته کارشناسی ارشد آبیاری و زهکشی گروه علوم و مهندسی آب دانشکده کشاورزی دانشگاه بیرجند، بیرجند، ایران

2 دانشیار گروه علوم و مهندسی آب، دانشکده کشاورزی دانشگاه بیرجند، بیرجند، ایران

3 استادیار گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی، دانشگاه بیرجند، بیرجند، ایران

4 دانشیار گروه علوم و مهندسی آب دانشکده کشاورزی دانشگاه بیرجند، بیرجند، ایران.

5 استادیار گروه علوم و مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه بیرجند، بیرجند، ایران

10.22077/jsr.2019.2515.1101

چکیده

زعفران گیاهی متعلق به خانواده زنبقیان، علفی، چند‌ساله و نیمه‌گرمسیری است که کشت آن در استان‌ خراسان جنوبی از اهمیت بالایی برخوردار است. با توجه به اهمیت مقدار آب آبیاری در عملکرد زعفران، این تحقیق به‌منظور تعیین نیاز آبی زعفران در سال زراعی 98-1397 در مزرعه تحقیقاتی دانشکده کشاورزی دانشگاه بیرجند انجام شد. برای اجرای این طرح از شش مینی‌لایسیمتر استفاده شد که سه لایسیمتر به محاسبه تبخیر-تعرق پتانسیل گیاه مرجع (چمن) اختصاص یافت و در سه لایسیمتر دیگر گیاه زعفران کشت شد. آبیاری هر کدام از واحد‌های آزمایشی بر اساس ظرفیت زراعی و به ‌روش اندازه‌گیری رطوبت وزنی اعمال گردید.بر اساس نتایج بدست آمده از معادله بیلان آب، میزان تبخیر-تعرق پتانسیل گیاه مرجع و زعفران به‌ترتیب برابر 81/1138 و 12/764 میلی‌متر بود. طول مراحل مختلف رشد گیاه زعفران شامل مراحل ابتدایی، نمو، میانی و انتهایی به‌ترتیب برابر 30، 50، 55 و 65 روز بدست آمد. در نهایت، بر اساس روش FAO، نمودار تغییرات ضریب گیاهی ترسیم شد و میانگین ضریب گیاهی در مراحل چهارگانه رشد گیاه به‌ترتیب برابر 48/0، 84/0، 27/1 و 37/0 حاصل گردید. همچنین اثر مراحل چهار‌گانه رشد گیاه بر تبخیر-تعرق پتانسیل گیاه مرجع، زعفران و ضریب گیاهی معنی‌دار بود (01/0P≤).

کلیدواژه‌ها