پهنه بندی آگروکلیمایی کشت زعفران در استان اردبیل با استفاده از روش AHP

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسنده

دانشیار گروه اقلیم شناسی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه محقق اردبیلی – اردبیل

چکیده

این تحقیق به منظور مطالعه و شناخت قابلیت‌های طبیعی استان اردبیل برای کشت زعفران با استفاده از سامانه اطلاعات جغرافیایی در سال 2014 اجرا شد. داده­های عناصر اقلیمی از قبیل بارندگی سالانه، بارندگی طول دوره رشد، دمای سالانه، دمای طول دوره رشد، دمای حداقل مطلق و تعداد روزهای یخبنداناز 14 ایستگاه موجود در منطقه اردبیل بین سال­های 1988 2013 میلادی تهیه گردید. همچنین شیب، خاک و ارتفاع از سطح دریا برای تعیین و شناسایی منطقه مساعد کشت زعفران مورد استفاده قرار گرفتند. با بهره­گیری از نیاز رویشی (شرایط اقلیمی مطلوب) گیاه زراعی مورد مطالعه، لایه اطلاعاتی تولید و هر سری از داده‌ها ارزش­گذاری و طبقه­بندی شدند. به منظور بررسی نقش تأثیرگذاری هریک از عناصر اقلیمی و عوامل فیزیکی زمین در پهنه‌بندی آگروکلیماتیک با روش تحلیل سلسله مراتبی (AHP) با توجه به نیاز اکولوژیکی، داده‌های مورد مطالعه در محیط سامانه اطلاعات جغرافیاییGIS ارزش­گذاری شدند. سپس با تلفیق کلیه داده­های عناصر و عوامل اقلیمی بصورت یکجا، نقشه قابلیت اراضی برای کاشت زعفران در استان اردبیل تهیه گردید. نتایج نشان داد که حدود 41 درصد از مساحت استاناردبیل شرایط مناسب، 20 درصد شرایط متوسط و 39 درصد شرایط نامناسب برای کاشت گیاه زعفران می‌باشد.

کلیدواژه‌ها


Azizi-Zohan, A.A., Kamgar, H., Sepaskhah, A.R., 2008. Crop and pan coefficients for saffron in a semi arid region of Iran. Journal of Arid Environments. 72(3), 270-278. [In Persian with English Summary]

Bari, Abargiie., Ghalavand, A., Mazaheri, D and Normohamadi, G., 1999. Connction life of with flowering saffron climate condition in Karaj. Journaj Nivar, 41, 20-35. [In Persian with English Summary]

Barry, A.G.H., 2001. Lifetime relationship with flowering meadow saffron in Karaj weather conditions. Nyvar Journal. 41, 56-68. [In Persian]

Behnia, M., 1993. Saffron Agriculture, Tehran University Press, Tehran, Iran. [In Persian]

Bigelow, J.M., Zahra, M., 2001. Evaluation of Qazvin land for saffron cultivation methods based on multi-criteria decision. Geography Research. 66, 119-101.

Kafi, M., Ghangali, A., Nezami, A., Shareatmadar, F., 2004. Saffron Production and Processing Technology. Publishing Ferdowsi University of Mashhad, Mashhad, Iran. [In Persian]

Embrechts, J.,‌ 1988. Physical land evaluation using a parametric method application to Oil palm plantation in north – Sumatra, Indonesia. Regional Pedology and Land Evaluation. 8, 111-122.

Fallahi, H.R., Alami, S., Behdani, M.A., Aghhavani Shajari, M., 2015. Evaluation of local and scientific knowledge in saffron agronomy (Case study: Sarayan). Journal of Saffron Research. 3(1), 31-50. [In Persian with English Summary]

Jafarzadeh, A., Khashei-Siuki, A., Shahidi, A., 2015. Modeling of climate change effects on saffron water requirement in south Khorasan province by GIS. Journal of Saffron Research. 3(2), 163-174. [In Persian with English Summary]

Jiagin Y.H., 1997. An AHP decision model for facility location selection. Journal of the Facilities. 15, 58.

Khademi, K., Sepahvand, A., Siahmansour, R., Mohammadian, A., Ahmadi, S., 2014. Study of saffron yield in dry land farming and irrigated conditions in a period of six years in the city of Khorramabad Province. Journal of Saffron Research. 1(2), 110-119. [In Persian with English Summary]

Kilic, S., 2005. Developing a suitability index for land uses and agricultural land cover: case study in Turkey. Environment. 102, 323-335.‌

Koocheki, A., Seyyedi, S.M., 2015. Phonological stages and formation of replacement corms of saffron (Crocus sativus L.) during growing period. Journal of Saffron Research. 2, 163-174. [In Persian with English Summary]

Kozehgran, S., Mousavi B.M., Behdani, M.A., 2011. Investigation of the temperature minimum, mean and maximum in south Khorasan saffron to identify suitable area using GIS. Journal of Soil and Water. 25, 892-904. [In Persian with English Summary]

Manrique, L., 1984. Proposed land suitability classification for potato. Soil Science of American Journal. 48, 843-847.

Mohammad, H., 2007. The feasibility of saffron climate in the southern city of Sabzevar, Tehran. Desert. 10, 223-250. [In Persian with English Summary]

Molina, R.V., Valero, M., Navarro, Y., 2005. Temperature effect on flowers formation in saffron. Scientia Hoticulture. 103, 361-379.

Nekouei, N., Behdani, M.A., Khashei-Siuki, A., 2014. Predicting saffron yield from meteorological data using expert system, Razavi and South Khorasan Provinces. Journal of Saffron Research. 2(1), 15-33.

Osie, B.A., 1993. Evaluation of some soil in south western Nigeria for arable crop production. Soil Science and Plant Analysis. 24, 757-773.

Qodse Poor, Q. H., 2007. Analytical Hierarchy Process AHP. Amirkabir University of Technology., Tehran, Iran. [In Persian]

Pour Salehi, F., Khashei Siuki, A., Bidokhti, Z., 2015. Changes in pattern and cultivation intensity based on virtual water with the saffron centrality (Case Study: Birjand plain). Journal of Saffron Research. 3(1), 18-30. [In Persian with English Summary]

Rahimi Lake, H., Taghizadeh, R., 2009.‌ Qualitative and quantitative land suitability evaluation for olive production in Roodbar, Region, Iran. Agricultural Journal. 2, 52-62.

Rashed Mohassel, M.H., 1988. Identification and Distribution of gender saffron in Iran, the first seminar of saffron, Cain city.

Rashid Sorkh Abadi, M., Shahidi, A., Khashei S.A., 2014. Determination of suitable region for saffron cultivation based on water and soil characteristics using hierarchical analysis process method (Case Study: Torbate Hydariyeh City). Journal of Saffron Research. 2, 58-72. Iran. [In Persian with English Summary]

Saaty, T.L., 2008. Hierarchies and Priories in Saaty, with Models: Mathematical Models in Physical and Social Sciences, Oxford. Pergamon Press.

Sadeghi Tabas, S., Khashei Siuki, A., Pourreza Bilondi, M., Hashemi, S.R., 2015. Effects of social, political and economic criteria on optimization of saffron cropping pattern by using shuffled frog leaping algorithm. Journal of Saffron Research. 3(2), 122-133. [In Persian with English Summary]

Sajedi, S.A., 2007. Study the feasibility of the similarity of climate in Azerbaijan and Khorasan saffron in Azerbaijan, MS Thesis, School of Humanities and Social Sciences. University of Tabriz, Tabriz, Iran. [In Persian]

Sheibani, D., 2004. History of saffron in the world, Bulletin of the Institute of Regional Studies. 4, 12-6.

Waf Baceh, C., 2005. The potential issue of Iranian saffron, saffron festival, Cain.

Zabardast, A., 2003. Application of Analytical Hierarchy Process in Urban and Regional Planning, Faculty of Fine Arts Magazine, Tehran University. 10, 21-13. [In Persian]