دانشگاه بیرجند پژوهش‌های زعفران 2345-3869 4 1 2016 09 21 Effect of Different Levels of Saffron Stigma (Crocus sativus L.) on Thigh Meat Quality in Broiler اثر سطوح مختلف کلاله زعفران بر کیفیت گوشت ران در جوجه‌های گوشتی 1 14 389 10.22077/jsr.2016.389 FA مهدی ناقوس دانشجوی دکتری تغذیه دام گروه علوم دامی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه بیرجند، بیرجند سید محمد حسینی استادیار گروه علوم دامی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه بیرجند، بیرجند. همایون فرهنگ‌فر استاد گروه علوم دامی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه بیرجند، بیرجند Journal Article 2015 01 03 In order to evaluate the effect of saffron stigma on meat quality in broiler, 250 birds were used in five levels and five replications; 0.015 (SS15), 0.020 (SS20), 0.025 (SS25) and 0.030 g.kg-1 saffron petal (SS30) and control (C). The birds received feed and water ad libitum. At the end of experiment (42d), two birds were slaughtered. Meat quality parameters such as: water holding capacity, drip loss, meat color (L*, a*, b*), pH and Malon Di Aldehyde (MDA) were measured in 1, 3 and 5 days after postmortem. Cooking loss, panel test (including tenderness, juiciness and flavour), dry mater, protein and lipid of meat evaluated in one day after postmortem. The results showed that dry mater, protein, lipid, drip loss, meat color (L*, a*, b*), pH and cooking loss of meat were not significant among treatment. Water holding capacity were decreased significantly in control compared with other treatments (p≤0.05). Malon Di Aldehyde was significantly increased in control compared to other treatments (p≤0.05). Tenderness, juiciness and flavour were significantly decreased in control compared to SS20, SS25 and SS30 treatments (p≤0.05) but tenderness, juiciness and flavour were not significant between control and SS15. The Results showed that saffron stigma has antioxidant properties and it can be improved thigh meat quality in broiler. به منظور بررسی اثر کلاله زعفران بر خصوصیات کیفی گوشت، از 250قطعه جوجه گوشتی در قالب طرح کاملاً تصادفی با پنج تیمار و پنج تکرار در هر تیمار استفاده شد. تیمارهای آزمایشی شامل 015/0 (SS15)، 020/0 (SS20)، 025/0 (SS25) و 030/0 گرم در کیلوگرم کلاله زعفران (SS30) و شاهد (C) بود. در طول دوره پرورش جوجه‌ها به طور آزاد به آب و خوراک دسترسی داشتند. در انتهای دوره آزمایش (42 روزگی) از هر تکرار دو قطعه پرنده بر اساس میانگین تکرار انتخاب و کشتار شد. شاخصهای کیفی گوشت ران شامل ظرفیت نگهداری آب، افت وزنی، رنگ گوشت (L*, a*, b*)، اسیدیته و مالون دیآلدهید در سه بازه زمانی، یک، سه و پنج روز پس از کشتار (نگهداری شده در دمای چهار درجه سانتیگراد)و افت پخت، تست پانل(تردی، آبداری و طعم)، ماده خشک، پروتیئن و چربی گوشت ران در زمان کشتار اندازهگیری شد. تفاوت معنیداری بین تیمارها در درصد ماه خشک، پروتئین، چربی، افت وزنی، اسیدیته، رنگ گوشت (L*, a*, b*) و افت پخت مشاهده نشد. ظرفیت نگهداری آب به طور معنیداری (05/0≥p) در شاهد پایینتر از سایر تیمار‌ها بود. مالوندیآلدهید در شاهد نسبت به سایر تیمارها بطور معنیداری (05/0≥p) بیشترین بود. میزان تردی، آبداری و طعم گوشت در شاهد بطور معنیداری (05/0≥P)پایینتر از تیمارهای SS20، SS25 و SS30 بود اما تفاوت معنیداری بین شاهد و SS15 مشاهده نشد. نتایج نشان داد کلاله زعفران دارای اثر آنتیاکسیدانی میباشد که میتواند باعث بهبود کیفیت گوشت ران جوجهها شود.

https://jsr.birjand.ac.ir/article_389_7caeefc7cc0a9c0898ebba6af0111247.pdf

دانشگاه بیرجند پژوهش‌های زعفران 2345-3869 4 1 2016 09 21 Mojtaba Zeraatkar1*, Khalil Khalili2 and Abolfazl Foorginejad3 مدل سه بعدی اجزای مختلف گل زعفران 15 28 390 10.22077/jsr.2016.390 FA مجتبی زراعتکار کارشناس ارشد، دانشکده مکانیک، دانشگاه بیرجند، بیرجند خلیل خلیلی استاد، دانشکده مکانیک، دانشگاه بیرجند، بیرجند ابوالفضل فورگی نژاد دانشجوی دکتری، دانشکده مکانیک، دانشگاه بیرجند، بیرجند. Journal Article 2015 01 11 Saffron is the most expensive agriculture crop and spice in the world. There is very few information about physical and geometric properties of Saffron flower and its parts in academic resources. Due to the lack of a virtual model of Saffron flower it is difficult to analysis and design a post-harvesting mechanism. By generation of a 3D geometrical model of the flower as a free form, not only obtained geometric parameters of flower, but also a more accurate mechanical behavior of the flower including its aerodynamical behavior becomes possible. In this article, using reverse engineering, 3D data of Saffron flower were extracted by employing laser scanning technology, after data pre-processing and processing, the 3D model of saffron flower as a free form was developed. Because of non-rigidity and flexibility of saffron flower and the need for scanning the hidden components including anther and stigma, there is no possibility for integrated scanning of the flower. Therefore, every component of flower must be scanned individually followed by joining various components of saffron flower, after which the whole free form rigid 3D model of saffron flower was developed. Because of the very low thickness of the petals, the extracted point clouds are interfering, and using the commercial software available in the market does not allow direct modeling of the flower using the raw scanned data. An algorithm was proposed for addressing the problem of interference in point cloud and to separate point cloud of the top surface and the bottom surface of the petal named as “projected homogenous neighbors”. The algorithm is capable of solving some problems in geometric modeling of plants and flowers. زعفران گرانترین محصول کشاورزی و ادویه جهان است. اطلاعات کمیدر منابع علمی در مورد مشخصات فیزیکی و هندسی گل و اجزای آن وجود دارد. همچنین در مطالعات محدودی که در زمینه مکانیزاسیون فرآیندهای پس از برداشت زعفران انجام شده، امکان مطالعه دقیق جسم به دلیل نبود یک مدل مجازی وجود نداشته است. با ایجاد مدل سه‌بعدی بصورت شکل آزاد، نه تنها امکان بررسی پارامترهای هندسی گل فراهم میشود، امکان مطالعه دقیقتر آن از نظر رفتار مکانیکی شامل رفتار آیرودینامیکی نیز فراهم می شود. در این مقاله با از روش مهندسی معکوس، اطلاعات سه‌بعدی اجزای گل زعفران با استفاده از اسکنر لیزری استخراج و پس از پردازش اطلاعات با استفاده از تکنیکها و الگوریتمهای استفاده و مدل سه‌بعدی گل زعفران بصورت شکل آزادایجاد شد. به دلیل عدم صلبیت و انعطافپذیری گل زعفران و نیاز اسکن اجزای داخلی آن مانند پرچم و کلاله، امکان اسکن گل به صورت یکپارچه وجود ندارد. بنابراین، هر یک از اجزای گل به صورت جداگانه اسکن شدند و سپس، با اتصال اجزای مختلف گل زعفران، مدل سه‌بعدی(3D)یکپارچه و صلب گل زعفران ایجاد شد. به دلیل ضخامت خیلی کم گلبرگها، ابر نقاط استخراج شدهی صفحات رویی با صفحات زیری تداخل دارد و به کمک نرمافزارهای موجود، امکان مدلسازی مستقیم گل از دادههای برگرفته از اسکن وجود ندارد. برای رفع مشکل تداخل ابر نقاط و جداسازی ابر نقاط صفحات رویی و زیری گلبرگهای گل زعفران،الگوریتمی ابداعی پیشنهاد شد که همسایگی همگن تصویر شده نامگذاری گردید. به دلیل مشکلات زیادی که در زمینه مدلسازی هندسی گلها و گیاهان وجود دارد، این الگوریتم برای حل بسیاری از مشکلات در این زمینه مفید خواهد بود.

https://jsr.birjand.ac.ir/article_390_605cbb749f174f3d19f393759d850e7c.pdf

دانشگاه بیرجند پژوهش‌های زعفران 2345-3869 4 1 2016 09 21 Effects of Potasic Zeolite Levels and Irrigation Management on Agronomic Criteria and Yield of saffron (Crocus sativus L.) بررسی اثر سطوح زئولیت پتاسیک و مدیریت آبیاری بر خصوصیات زراعی و عملکرد زعفران (Crocus sativus L.) 29 41 391 10.22077/jsr.2016.391 FA عباس خاشعی سیوکی استادیار گروه مهندسی آب دانشگاه بیرجند، بیرجند سید رضا هاشمی استادیار گروه مهندسی آب دانشگاه بیرجند، بیرجند محسن احمدی دانشجوی دکتری آبیاری و زهکشی دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز Journal Article 2015 02 08 Water stress is one of the most important factors that effect on agricultural products reduction and even in plants that are native to arid and semiarid has observed. Saffron (Corocus sativus L.) is the valuable crop that it is important to reduce the effect of drought stress. For this purpose, an experiment was conducted as factorial layout based on a CRD in Agricultural Research Station, University of Birjand during 2013. Zeolite in four levels: Zero (Z0), 0.5 (Z1), one (Z2) and two (Z3) as weight percentage and irrigation scheduling in three levels: traditional irrigation (I1), deficit irrigation as 70% moisture depletion (I2) and full irrigation (I3) considered as treatments. In this research, petal length, petal fresh weight, stigma length, stigma fresh weight, stamen length, stamen fresh weight, stigma dry weight and emergence percentage were studied. Results showed zeolite levels had signification effect on stigma dry weight (p≤0.001) on fresh stigma fresh weight, petal fresh weight, stamen fresh weight and stigma length and (p≤0.01). Irrigation management showed an signification effect on stigma dry weight (p≤0.001), stamen fresh weight (p≤0.01) and stigma length (p≤0.05). Zeolite levels and irrigation management had a signification effect on petal fresh weight (p≤0.01) and stigma length (p≤0.05). Stigma fresh weight influenced by zeolite application so that the use of Z1, Z2 and Z3 increased stigma fresh weight as 87, 87.5 and 94%, respectively. Stigma length also influenced by zeolite amount and irrigation scheduling so that the greatest petal length observed by application of Z1, this increase was 65% compared to control Z0. Also, increasing water use up to I3 caused change in stigma length about of 58% rather than I1. Z1 and Z2 showed the meaningful effect on petal fresh weight and increased it about 67.5 and 60% compared to control. I2 and I3 showed the meaningful effect on petal fresh weight compared to I1. Stamen fresh weight influenced by zeolite application and Z1, Z2 and Z3 increased this component about 70.5, 68.5 and 64% compared to control, respectively. Stigma dry weight increased by using more zeloites and irrigation water so that maximum yield in Z2I3, Z3I2 and Z3I3 were observed and there were no significant different among them. Due to the lack of water in Birjand, Z3I2 treatment recommended for saffron cultivation. تنش خشکی یکی از عوامل کاهش عملکرد محصولات کشاورزی به حساب می‌آید که اثرات آن حتی در گیاهانی که بومی مناطق خشک و نیمه‌خشک هستند مشاهده شده است. زعفران (Crocus sativus L.) گیاهی با ارزش محسوب شده و توجه به کاهش اثرات تنش خشکی روی آن اهمیت خاصی دارد. بنابراین به منظور دستیابی به این مهم، تحقیقی به صورت فاکتوریل در قالب طرح کاملاً تصادفی با سه تکرار در مزرعه تحقیقاتی دانشکده کشاورزی دانشگاه بیرجند در سال 1392 انجام شد. زئولیت در چهار مقدار صفر (Z0)، 5/0 (Z1)، 1 (Z2) و 2 (Z3) درصد وزنی و آبیاری در سه سطح سنتی (I1)، آبیاری با تخلیه 70 درصد رطوبتی (I2) و آبیاری کامل (I3) به عنوان عوامل آزمایش در نظر گرفته شدند. صفات مورد مطالعه شامل وزن تر و طول گلبرگ، وزن تر و طول کلاله، وزن تر و طول خامه، وزن خشک کلاله و درصد سبز شدن زعفران بود. نتایج نشان داد که مقدار زئولیت در سطح احتمال 1/0 درصد بر وزن خشک کلاله و در سطح احتمال یک درصد بر شاخص‌های وزن‌ تر کلاله، وزن تر گلبرگ، وزن تر خامه و طول کلاله اثر معنی‌داری داشت. آبیاری نیز در سطح احتمال 1/0 درصد بر وزن خشک کلاله، در سطح احتمال یک درصد بر وزن تر خامه و در سطح احتمال پنج درصد بر وزن تر گلبرگ و طول کلاله اثر معنی‌داری نشان داد. همچنین اثر متقابل مقدار زئولیت و آبیاری بر ‌ وزن تر گلبرگ در سطح احتمال یک درصد و بر طول کلاله در سطح احتمال پنج درصد اثر معنی‌داری داشت.وزن تر کلاله تحت تأثیر کاربرد زئولیت قرار گرفت، به طوریکه سطوح کاربرد 5/0، 1 و 2 درصد وزنی زئولیت به ترتیب سبب افزایش 87، 5/87 و 94 درصدی وزن تر کلاله شدند.طول کلاله نیز تحت اثر مقدار زئولیت و مدیریت آبیاری قرار گرفت، به طوری که بیشترین طول کلاله در Z1 مشاهده شد که نسبت به Z0 افزایشی 65 درصدی داشت. همچنین افزایش آب آبیاری در I3 سبب افزایش 58 درصدی طول کلاله نسبت به I1 شد. سطوح کاربرد Z1 و Z2 سبب افزایش 5/67 و 60 درصدی وزن تر گلبرگ نسبت به شاهد شدند. تیمارهای I2 و I3 نیز اثر مثبت معنی‌داری بر افزایش این شاخص نسبت به I1 نشان دادند. وزن تر خامه تحت تأثیر مقدار زئولیت قرار گرفت و کاربرد سطوح Z1، Z2 و Z3 به ترتیب سبب افزایش 5/70، 5/68 و 64 درصدی این شاخص نسبت به شاهد (Z0) شد. وزن خشک کلاله با افزایش سطوح کاربرد زئولیت و کاربرد بیشتر آب، افزایش نشان داد، به طوری که بیشترین عملکرد زعفران در تیمارهای Z2I3، Z3I2 و Z3I3 مشاهده شد. با توجه به کمبود آب در شهرستان بیرجند پیشنهاد می‌شود که از تیمار Z3I2 در کشت زعفران استفاده شود.

https://jsr.birjand.ac.ir/article_391_d62d94bf1cea2b2ab292a182fd4e70c1.pdf

دانشگاه بیرجند پژوهش‌های زعفران 2345-3869 4 1 2016 09 21 Evaluation of Mixing Some ACCase Inhibitor Herbicides with Liquid Fertilizer PROLEX on Growth Characteristics and Yield of Saffron (Crocus sativus L.) ارزیابی اختلاط برخی علف کش های بازدارنده استیل کوآنزیم آ کربوکسیلاز (ACCase) با کود مایع پرولکس بر خصوصیات رشدی و عملکرد زعفران (Crocus sativus L.) 42 52 392 10.22077/jsr.2016.392 FA رضا بهروان کارشناس ارشد شناسایی و مبارزه با علف‌های هرز، دانشکده کشاورزی، دانشگاه بیرجند، بیرجند. سید وحید اسلامی دانشیار گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی، دانشگاه بیرجند محمد علی بهدانی عضو هیئت علمی گروه پژوهشی زعفران، دانشگاه بیرجند، بیرجند اسکندر زند 4- دانشیار مؤسسه تحقیقات گیاهپزشکی کشور و رئیس مرکز تحقیقات کشاورزی ایران، تهران Journal Article 2014 01 04 Saffron (Crocus sativus L.) is one of the most important economic crop products of Koarasan Razavi and South Khorasan which can not compete with weed species due to low height and poor vegetation. In order to study the efficacy of 3 types of ACCase-inhibitor herbicides (cycloxydim, Haloxyfop- R methyl ester, quazilofop-p-ethyl) in the control of narrow-leaved weeds of saffron and effect of their applying in mixture with liquid fertilizer Prolex, a field study was carried out in Arian Shahr (South Khorasan province) during 2011. A factorial experiment with 3 replications was conducted based on RCBD using two factors including herbicide type in 3 levels (including herbicides cycloxidim, haloxyfop-R-methyl ester, quizalifop-p-ethyl) as well as a control plot with no herbicide application and liquid fertilizer in 2 levels (including Prolex foliar application and no liquid fertilizer). A 2-year saffron field was selected for this study and foliar application of the liquid fertilizer and herbicide spraying were carried out at 3-5 leaf stage of narrow leaved weed species in early February 2011. Measured traits consisted of density and biomass of narrow leaved weed species, as well as the length and dry weight of saffron leaves and its yield. Results showed that the application of Prolex increased the dry weight and yield of saffron either in mixture with herbicides or without them. Spraying the cycloxidim herbicide significantly reduced saffron yield through its negative impacts on saffron plants. In the case of haloxyfop-R-methyl ester (Gallant Super) and quizalifop-p-ethyl (Targa Super) herbicides, although there were not considerable differences in saffron yield between herbicide and non-herbicide applied plots where no mixture with liquid fertilizer had been done, there were remarkable yield increases (2-10%) where liquid fertilizer was mixed with these two herbicides. Overall, it seems that the application of the liquid fertilizer Prolex in mixture with herbicides Targa Super and Gallant Super would enhance saffron yield and provide a proper control over narrow leaved weed species. زعفران (Crocus sativus L.) از جمله مهمترین محصولات اقتصادی خراسان رضوی و جنوبی است که بدلیل ارتفاع کم و پوشش گیاهی ضعیف، قدرت رقابت با علف‏های هرز را ندارد. به منظور مقایسه کارایی سه نوع از علفکشهای بازدارنده ACCase (سیکلوکسیدیم،‌ هالوکسیفوپآرمتیلاستر، کوییزالوفوپپیاتیل) در کنترل علفهای هرز باریک برگ زعفران و اثرات اختلاط آنها با کود مایع پرولکس بر خصوصیات رشدی و عملکرد آن، آزمایشی مزرعهای در آرین شهر (استان خراسان جنوبی) در سال زراعی 90-1389 بهصورت فاکتوریل در قالب طرح بلوکهای کامل تصادفی در سه تکرار اجرا شد. این آزمایش با دو عامل نوع علف‏کش در سه سطح (شامل علف کشهای سیکلوکسیدیم،‌ هالوکسیفوپآرمتیلاستر، کوییزالوفوپپیاتیل) همراه شاهد بدون کاربرد علفکش و کود مایع پرولکس در دو سطح (با و بدون کود مایع) اجرا شد. مزرعۀ آزمایش دو ساله بود و سمپاشی علف‏کش‏ها و محلول‏پاشی کود مایع در مرحلۀ سه تا پنج برگی علف‏های هرز باریک برگ در نیمۀ بهمن ماه انجام شد. صفات تراکم و وزن خشک علف‏های هرز باریک برگ و طول و وزن برگ و عملکرد زعفران مورد ارزیابی قرار گرفتند. نتایج نشان داد که کاربرد کود مایع پرولکس وزن خشک برگ و عملکرد زعفران را در شرایط اختلاط با و بدون علف‏کش افزایش داد. علفکش سیکلوکسیدیم (فوکوس) با تأثیر منفی بر گیاه زعفران باعث کاهش معنی‏دار عملکرد آن شد. در مورد علفکشهای کوییزالوفوپ- پی- اتیل (تارگاسوپر) و‌ هالوکسیفوپ- آر- متیل (گالانتسوپر)، اگرچه عملکرد زعفران تفاوت قابل ملاحظه‏ای با شرایط بدون کاربرد علف‏کش، وقتی اختلاط علف‏کش و کود مایع صورت نگرفت، نداشت، اما در شرایط اختلاط با کود مایع، افزایش عملکرد قابل توجهی (10-2 درصد) ایجاد شد. به طور کلی، به نظر می‏رسد که کاربرد کود مایع پرولکس همراه با علف‏کش‏های تارگاسوپر و گالانت سوپر ضمن کنترل مناسب علف‏های هرز باریک برگ، عملکرد زعفران را افزایش خواهد داد.

https://jsr.birjand.ac.ir/article_392_444e886414ba09201300ba1b8e12c76e.pdf

دانشگاه بیرجند پژوهش‌های زعفران 2345-3869 4 1 2016 09 21 Effect of Additive Intercropping Series of Cumin (Cuminum cyminum L.) with Saffron (Crocus sativus L.) on Their Yield and Yield Components اثر سری های کشت مخلوط افزایشی زیره سبز (Cuminum cyminum L.) با زعفران (Crocus sativus L.) بر عملکرد و اجزای عملکرد 53 71 393 10.22077/jsr.2016.393 FA سرور خرم دل استادیار گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد پرویز رضوانی مقدم استاد گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد قربانعلی اسدی دانشیار گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد. ابوالفضل میرشکاری دانشجوی کارشناسی ارشد گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد. Journal Article 2014 12 24 In order to study the impact of additive intercropping series of cumin (Cuminum cyminum L.) with saffron (Crocus sativus L.) on their yield and yield components, an experiment was conducted based on a complete block design with three replications at Agricultural Research Station, College of Agriculture, Ferdowsi University of Mashhad during two growing seasons of 2013-2014 and 2014-2015. Additive intercropping series were 100% saffron+20% of optimum density of cumin, 100% saffron+40% of optimum density of cumin, 100% saffron+60% of optimum density of cumin, 100% saffron+80% of optimum density of cumin, 100% saffron+100% of optimum density of cumin and their monoculture. Saffron and cumin were planted based on optimum density with 50 corms.m-2 and 120 plants.m-2, respectively. The results showed that the effect of additive intercropping series of cumin was significant (p≤0.01) on flower number, fresh weight of flower and dry weight of stigma of saffron. The highest fresh weight of flower and dry weight of stigma were observed in saffron monoculture with 291.87 and 2.77 g.m-2, respectively. Among the additive intercropping series with cumin, their maximums were obtained from 100% saffron+60% of optimum density of cumin with 214.34 and 1.98 g.m-2, respectively. Yield components, biological yield, seed yield and essential oil yield of cumin were significantly affected by intercropping with saffron (p≤0.01). The highest biological yield and seed yield of cumin were achieved in monoculture with 243.08 and 120.87 g.m-2, respectively. Among the intercropping series with saffron, their highest were recorded in 100% saffron+100% of optimum density of cumin with 171.15 and 84.90 g.m-2, respectively. By increasing presence of cumin from 20 to 100% at additive intercropping series with saffron, essential oil were enhanced up to 77, 61, 39 and 19 percent. The highest land equivalent ratio was for 100% saffron+60% of optimum density of cumin with 1.12. So, it concluded that intercropping of saffron with other medicinal plant such as cumin was considered for its improvement yield. به منظور مطالعه تأثیر نسبت‌های کشت مخلوط افزایشی زیره سبز(Cuminum cyminum L.) با زعفران (Crocus sativus L.) بر عملکرد و اجزای عملکرد هر دو گونه، آزمایشی در قالب طرح پایه بلوکهای کامل تصادفی با سه تکرار در مزرعه تحقیقاتی دانشکده کشاورزی دانشگاه فردوسی مشهد در دو سال زراعی 93-1392 و 94-1393 اجرا شد. نسبت‌های کشت مخلوط افزایشی شامل 100% زعفران+20% تراکم مطلوب زیره سبز، 100% زعفران+40% تراکم مطلوب زیره سبز، 100% زعفران+60% تراکم مطلوب زیره سبز، 100% زعفران+80% تراکم مطلوب زیره سبز، 100% زعفران+100% تراکم مطلوب زیره سبز و کشت خالص هر دو گیاه به عنوان تیمار مدنظر قرار گرفتند. زعفران و زیره سبز به ترتیب بر اساس تراکم مطلوب 50 بنه در متر مربع و 120 بوته در متر مربع کاشته شدند. نتایج نشان داد که اثر نسبتهای کشت مخلوط افزایشی زیرهسبز بر تعداد گل، وزن تر گل و وزن خشک کلاله زعفران معنیدار (01/0p≤) بود. بیشترین وزن تر گل و وزن خشک کلاله زعفران برای کشت خالص زعفران به ترتیب با 87/291 و 77/2 گرم بر متر مربع بدست آمد. بالاترین مقادیر این صفات در مقایسه بین نسبتهای کشت مخلوط افزایشی با زیرهسبز برای نسبت 100% زعفران+60% تراکم مطلوب زیره سبز به ترتیب برابر با 34/214 و 98/1 گرم بر متر مربع حاصل شد. اجزای عملکرد و عملکرد بیولوژیکی، دانه و اسانس زیره سبز به طور معنیداری تحت تأثیر نسبتهای کشت مخلوط با زعفران قرار گرفت (01/0p≤). بیشترین عملکرد بیولوژیکی و دانه برای کشت خالص به ترتیب برابر با 08/243 و 87/120 گرم بر متر مربع بدست آمد. بالاترین مقادیر این صفات در مقایسه بین الگوهای کشت مخلوط برای نسبت 100% زعفران+100% تراکم مطلوب زیره سبز به ترتیب با 15/171 و 90/84 گرم بر متر مربع بدست آمد. با افزایش درصد حضور زیره سبز از 20 به 100 درصد در کشت مخلوط با زعفران، عملکرد اسانس به ترتیب 77، 61، 39 و 19 درصد افزایش یافت. دامنه نسبت برابری زمین زعفران و زیره سبز به ترتیب بین 1-28/0 و 1-16/0 محاسبه گردید. بالاترین مجموع نسبت برابری زمین برای نسبت 100% زعفران+60% تراکم مطلوب زیره سبز با 12/1 بدست آمد. بدین ترتیب، بر اساس نتایج توصیه میشود که کشت مخلوط زعفران با گیاهان دارویی نظیر زیره سبز به منظور بهبود عملکرد این گونه ارزشمند مد نظر قرار گیرد.

https://jsr.birjand.ac.ir/article_393_b35f40080423f4b519d0daf570ecdf32.pdf

دانشگاه بیرجند پژوهش‌های زعفران 2345-3869 4 1 2016 09 21 Agroclimatic Zoning cultivation Saffron in Ardabil Province using of method AHP پهنه بندی آگروکلیمایی کشت زعفران در استان اردبیل با استفاده از روش AHP 72 86 394 10.22077/jsr.2016.394 FA بهروز سبحانی دانشیار گروه اقلیم شناسی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه محقق اردبیلی – اردبیل Journal Article 2015 02 14 Weather is one of the important effective factors on life of all exists that effects human and him activities. In last decades very scientific and principled methods related to climate and its use has been invited that one of these usages is in agriculture. In present research has been tried for finding new and suitable environment for planting of Saffron in Ardabil province. For this purpose has been used statistics data of annual raining, the rain of growing period, annual temperature, the temperature of growing period, the temperature of least (minority), the temperature of iced, high, steep, aspect of saffron physiology. In the beginning ecologic needs of agricultural plant saffron, have been supplied and so have been studied with standard decision methods for example step by step exploration. With these methods some informations have been produced and their assessment have been accomplished with pay attention to ecologic need by AHP method and at last with co incidence method in GIS environment integrated with each other. After that by composing of all climatic factors and elements has been planed the final plane of capacity of lands for saffron planting in Ardabil province. Last results shows that 41% of Ardabil province have suitable conditions for planting, 20% contain average conditions and 39 % have unsuitable conditions for planting of saffron in Ardabil province. این تحقیق به منظور مطالعه و شناخت قابلیت‌های طبیعی استان اردبیل برای کشت زعفران با استفاده از سامانه اطلاعات جغرافیایی در سال 2014 اجرا شد. دادههای عناصر اقلیمی از قبیل بارندگی سالانه، بارندگی طول دوره رشد، دمای سالانه، دمای طول دوره رشد، دمای حداقل مطلق و تعداد روزهای یخبنداناز 14 ایستگاه موجود در منطقه اردبیل بین سالهای 1988 – 2013 میلادی تهیه گردید. همچنین شیب، خاک و ارتفاع از سطح دریا برای تعیین و شناسایی منطقه مساعد کشت زعفران مورد استفاده قرار گرفتند. با بهرهگیری از نیاز رویشی (شرایط اقلیمی مطلوب) گیاه زراعی مورد مطالعه، لایه اطلاعاتی تولید و هر سری از داده‌ها ارزشگذاری و طبقهبندی شدند. به منظور بررسی نقش تأثیرگذاری هریک از عناصر اقلیمی و عوامل فیزیکی زمین در پهنه‌بندی آگروکلیماتیک با روش تحلیل سلسله مراتبی (AHP) با توجه به نیاز اکولوژیکی، داده‌های مورد مطالعه در محیط سامانه اطلاعات جغرافیاییGIS ارزشگذاری شدند. سپس با تلفیق کلیه دادههای عناصر و عوامل اقلیمی بصورت یکجا، نقشه قابلیت اراضی برای کاشت زعفران در استان اردبیل تهیه گردید. نتایج نشان داد که حدود 41 درصد از مساحت استاناردبیل شرایط مناسب، 20 درصد شرایط متوسط و 39 درصد شرایط نامناسب برای کاشت گیاه زعفران می‌باشد.

https://jsr.birjand.ac.ir/article_394_e0ab2a6adb9c49b6ff3a99941a3751e4.pdf

دانشگاه بیرجند پژوهش‌های زعفران 2345-3869 4 1 2016 09 21 The Impact of Additive Saffron on Prevention of Paper Corrosion Caused by Iron-Gall Ink بررسی تأثیر افزودنی زعفران در جلوگیری از خوردگی کاغذ به وسیلۀ مرکب آهن-مازو 87 102 395 10.22077/jsr.2016.395 FA زهرا سلطانی کارشناس ارشد مرمت اشیاء فرهنگی و تاریخی، دانشکده مرمت، دانشگاه هنر اصفهان، اصفهان. حمید فرهمند بروجنی عضو هیئت علمی گروه مرمت ، دانشگاه هنر اصفهان، مربی، اصفهان. عباس عابد اصفهانی عضو هیئت علمی گروه شیمی، دانشگاه آزاد اسلامی خوراسگان ، مربی، اصفهان Journal Article 2015 04 08 Corrosion of paper caused by iron-gall ink is a common problem in calligraphy. Although there are certain treatments to solve the problem in old calligraphic works, they have a curative function not a preventive one. In other words, calligraphic works written in commonly used inks may not be safe, a few years later, from corrosion. Interestingly, no effectively serious research has been done in this respect. In the present study, the effect of additive saffron on traditional ink was examined using laboratory techniques and tests. The aim was to find out whether the additive saffron could generate an anti-corrosive quality in gall-iron ink. In fact, the study tried to answer two basic questions: What impact(s) can saffron have on calligraphic ink and paper? How much saffron should be added to an ink so that the optimum resistance against cellulose decomposition can be generated? Having made four samples of black ink based on the instructions mentioned in old treatises, thermal accelerated tests were done on them following determined standards. pH and color intensity of the samples were measured. In addition, in order to examine the samples more closely, they were tested in terms of Fourier-Infrared transform spectroscopy as well as Uv-Vis spectroscopy. The methodology was a descriptive-analytic one. The results showed that adding saffron to ink prevents paper corrosion resulted from iron-gall effect. The reason seems to be that saffron solution functions as a buffer and as the ink concentration increases so does the buffer intensity. Data were gathered based on library sources and laboratory tests. امروزه مشکلات مربوط به خوردگی کاغذ ناشی از مرکب آهن-مازو شناخته و روشهایی برای درمان نسخ قدیمی آسیبدیده به وسیله مرکب آهن-مازو یافت شده است، اما واضح است که این روشهای درمانی برای نسخ قدیمی آسیبدیده و راهکاری برای مرکب‌های امروزی که احتمالاً در آینده آسیب‌هایی را بر روی کاغذ ایجاد خواهند کرد، پیشنهاد نشده است. از آنجا که کارهای پژوهشی صورت گرفته در این زمینه هنوز به درستی راهگشایی در این زمینه نبوده است؛ پس، پژوهش در این زمینه امری لازم و ضروری است. لذا در پژوهش حاضر تأثیر افزودنی زعفران بر روی مرکب سنتی با استفاده از مطالعات آزمایشگاهی صورت گرفت؛ با این هدف که دریابیم، عصاره زعفران چه تأثیری در بازدارندگی از خوردگی کاغذ به وسیله مرکب آهن-مازو دارد. سؤالاتی که در این پژوهش مطرح شد به این ترتیب است که: زعفران چه اثراتی بر روی مرکب خوشنویسی و کاغذ دارد؟ و بویژه مقدار افزودنی مذکور در جلوگیری از تخریب سلولز چه نقشی دارد؟ در این پژوهش پس از ساخت چهار نمونه مرکب مشکی با استفاده از رساله‌های کهن، پیرسازی تسریعی دما بر روی نمونه‌ها بر طبق استاندارد انجام شد. سپس با استفاده از دستگاه pH سنج و رنگسنج، نمونهها pH سنجی و رنگسنجی شدند. در تکمیل آزمایشها، برای بررسی تأثیر زعفران برروی مرکب، طیف سنجی تبدیل فوریه-مادون قرمز و طیفسنجی مرئی-فرابنفش (Uv-Vis) انجام شد. روش یافتهاندوزی در این پژوهش؛ کتابخانهای و آزمایشگاهی، اینترنتی و روش پژوهش توصیفی-تحلیلی است.نتایج نشان داد که افزودن زعفران به مرکب از خوردگی کاغذ ناشی از مرکب آهن-مازو در طول زمان جلوگیری میکند. به دلیل اینکه محلول زعفران به عنوان یک بافر عمل می‌کند و با بالا رفتن غلظت، اثر بافری آن افزایش می‌یابد.

https://jsr.birjand.ac.ir/article_395_9f0936f3b35816bfc2d29d2676caedc0.pdf

دانشگاه بیرجند پژوهش‌های زعفران 2345-3869 4 1 2016 09 21 Genetic Diversity of Saffron (Crocus sativus L.) using iPBS and SSR Molecular Markers ارزیابی تنوع ژنتیکی زعفران (Crocus sativus L.) با استفاده از نشانگرهای مولکولی iPBS و SSR 103 119 396 10.22077/jsr.2016.396 FA مهدی بیات دانش آموخته دکتری زراعت، گرایش اکولوژی گیاهان زراعی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه ارومیه، ارومیه رضا امیرنیا دانشیار دانشکده کشاورزی، دانشگاه ارومیه، ارومیه مهدی تاجبخش 3- استاد دانشکده کشاورزی، دانشگاه ارومیه، ارومیه بهاتین تانیولاچ استاد دانشکده بیومهندسی، دانشگاه اگه، ازمیر، ترکیه. Journal Article 2015 09 09 In order to study the genetic diversity of saffron, six cropping ecotypes from different regions of Razavi Khorasan province (Mashhad, Torbat-e Jam, Gonabad and Torbat-e Heydrieh) and South Khorasan province (Qaen and Birjand) were collected and evaluated with two molecular marker systems, iPBS and SSR. The results of molecular analysis showed that 28 iPBS markers and 22 SSR markers were detected 179 and 44 polymorphic alleles, respectively. The numbers of amplified bands for each marker were 3-10 (average 6.4) and 1-3 (average 2), respectively. Also, the average of polymorphism information content (PIC) for SSR and iPBS markers were estimated 0.79 and 0.40, respectively. On the other hand, the results of molecular variance analysis showed that the variance within ecotypes was more than between ecotypes based on iPBS markers, while the variance between ecotypes was greater than within ecotypes based on SSR markers.Also, cluster analysis grouped saffron ecotypes in three clusters and this classification was approved by principal coordinate analysis (PcoA). However, ecotypes Gonabad and Birjand and ecotypes Torbat-e Heydarieh and Qaen had no significant differences with each other in respect to both cluster analyses. Also, high genetic similarities between all saffron ecotypes were reported. Overall, the results of the present study showed that although both markers were efficient to assess genetic diversity of saffron but the iPBS markers in comparison with the SSR markers were higher efficiency to determine the genetic diversity of studied saffron ecotypes. به منظور مطالعه تنوع ژنتیکی زعفران، شش اکوتیپ زراعی از نقاط مختلف استان خراسان رضوی (مشهد، تربتجام، گناباد و تربتحیدریه) و استان خراسان جنوبی (قاین و بیرجند) تهیه و با استفاده از نشانگرهای مولکولی iPBS و SSR مورد ارزیابی قرار گرفتند. نتایج تجزیههای مولکولی نشان داد که 28 نشانگر iPBS و 22 نشانگر SSR به ترتیب 179 و 44 آلل چندشکلی را شناسایی نمودند و تعداد باندهای تکثیر یافته برای هر نشانگر به ترتیب 10-3 (میانگین 4/6) و 3-1 (میانگین 2) بود. همچنین میانگین محتوای اطلاعات چندشکلی نشانگرهای iPBS و SSR به ترتیب 79/0 و 40/0 تخمین زده شد. از طرفی، نتایج تجزیه واریانس مولکولی نشان داد که بر اساس نشانگر iPBS واریانس درون اکوتیپ‏ها نسبت به واریانس بین اکوتیپ‏ها بیشتر می‏باشد، در حالیکه بر اساس نشانگر SSR واریانس بین اکوتیپ‏ها بیشتر از واریانس داخل اکوتیپ‏ها بود. همچنین تجزیه خوشه، اکوتیپهای مورد مطالعه را در سه گروه قرار داد و این گروهبندی توسط تجزیه به مؤلفههای اصلی مورد تأیید قرار گرفت. با اینحال، اکوتیپهای بیرجند و گناباد و همچنین اکوتیپهای تربتحیدریه و قاین از لحاظ هر دو تجزیه خوشهای اختلاف معنیداری با یکدیگر نداشتند. با اینحال، شباهت ژنتیکی بالایی بین کلیه اکوتیپ‏های زعفران گزارش شد. نتایج این تحقیق نشان داد اگر چه هر دو نشانگر در ارزیابی تنوع ژنتیکی اکوتیپهای زعفران کارآمد بودند، ولی نشانگر iPBS در مقایسه با نشانگر SSR کارایی بالاتری در تعیین تنوع ژنتیکی اکوتیپهای مورد مطالعه زعفران داشت.

https://jsr.birjand.ac.ir/article_396_181c402426c86c4afbca06e049ef9ee7.pdf

دانشگاه بیرجند پژوهش‌های زعفران 2345-3869 4 1 2016 09 21 Effects of Planting Methods and Corm Weight on Corm and Flower Yield of Saffron (Crocus sativus L.) in Qaenat Region اثر روش کاشت و وزن بنه بر عملکرد بنه و گل زعفران در منطقه قاینات 120 133 397 10.22077/jsr.2016.397 FA علی خاوری دانشجوی کارشناسی ارشد زراعت، دانشکده کشاورزی، دانشگاه بیرجند، بیرجند محمد علی بهدانی دانشیار گروه پژوهشی زعفران، دانشکده کشاورزی، دانشگاه بیرجند، بیرجند غلامرضا زمانی دانشیار گروه زراعت، دانشکده کشاورزی، دانشگاه بیرجند، بیرجند سهراب محمودی دانشیار گروه زراعت، دانشکده کشاورزی، دانشگاه بیرجند، بیرجند. Journal Article 2014 01 23 In order to evaluate the effects of corm weights and planting methods on corm and flower yield of saffron, an experiment was conducted at Esfeden as split-plot based on randomized complete block with four replications during growing 2012-2013. Studied traits were of flower number, flower weight, stigma and style fresh weight, stigma and style dry weight, number of daughter corms and weight of daughter corm. Treatments were three planting methods including mass (traditional), strip and furrow as the main factor and three corm weights such as 6-8, 9-11 and 12-14 g as the sub factor. Results showed that corm weight had the greatest effect on yield of saffron. By increasing corm weight from 6-8 to 9-11 g, yield of flower and stigma and style were improved to 161.65 and 176.19%, respectively. Also, increasing corm weight from 9-11 to 12-14 g, yield of flower and stigma and style raised 44.74 and 47.40%, respectively. Planting method had not significant effect on saffron yield. The number and weight of daughter corms were significantly affected by planting methods and corm weight. The maximum number and weight of daughter corms were for furrow planting and the minimum numbers of daughter corms belong to mass planting and minimum weight of daughter corms were observed from strip planting method. Also the maximum and minimum number and weight of daughter corms resulted in 12-14 and 6-8 g.m-2 corm, respectively. Interaction effects between planting method and corm weight were not significant on saffron yield, just affected the number of daughter corms. As corm weight 12-14 g in furrow planting with 170.8 corms accounted the maximum number of daughter corms per m2, while the corm weight 6-8 g in the mass planting with 74.89 corms had the minimum number of daughter corms per m2. Therefore, by ranking and planting of bigger corms in the first year the same product can be obtained as a traditional farmer can achieved in the third year and the year after, consequently this method could be save the time and costs for farmers. به منظور بررسی تأثیر روش کاشت و وزن بنه بر عملکرد بنه و گل زعفران آزمایشی در شهر اسفدن بصورت اسپلیت پلات در قالب طرح بلوکهای کامل تصادفی با چهار تکرار در سال زراعی 92-1391 اجرا شد. صفات مورد مطالعه شامل تعداد گل، وزن گل، وزن تر کلاله و خامه، وزن خشک کلاله و خامه، تعداد بنه دختری و وزن بنه دختری بود. سه روش کاشت کپهای (سنتی)، نواری و جوی و پشتهای به عنوان فاکتور اصلی و سه وزن بنه 6 تا 8، 9 تا 11 و 12 تا 14 گرم به عنوان فاکتور فرعی به عنوان تیمار در نظر گرفته شدند. نتایج نشان داد که انداره بنه بیشترین تأثیر را بر عملکرد زعفران داشت، بطوری‌که با افزایش اندازه بنه از 6 تا 8 گرم به 9 تا 11 گرم عملکرد گل و عملکرد کلاله و خامه زعفران به ترتیب به میزان 65/161 درصد و 19/176 درصد افزایش یافت و همچنین با افزایش اندازه بنه از 9 تا 11 گرم به 12 تا 14 گرم عملکرد گل و عملکرد کلاله و خامه زعفران به ترتیب به میزان 45 درصد و 47 درصد افزایش داشت. در این آزمایش روش کاشت تأثیر معنیداری بر عملکرد زعفران نداشت. تعداد بنه دختری و وزن بنههای دختری تحت تأثیر تیمارهای روش کاشت و وزن بنه قرار گرفتند، به طوری‌که بیشترین تعداد و وزن بنههای دختری از روش کاشت جویپشتهای و کمترین تعداد بنه دختری از روش کاشت کپهای و کمترین وزن بنههای دختری از روش کاشت نواری در متر مربع حاصل شد و بیشترین تعداد بنه دختری و وزن بنههای دختری از گروه وزنی 14-12 گرم و کمترین تعداد و وزن بنههای دختری از گروه وزنی 8-6 گرم در متر مربع حاصل شد. اثر متقابل روش کاشت و اندازه بنه بر عملکرد زعفران معنیدار نبود و تنها بر تعداد بنه دختری تأثیرگذار بود؛ بطوری‌که اندازه بنه 12 تا 14 گرم در روش کاشت جوی پشتهای با 8/170 بنه بیشترین تعداد بنه دختری را در متر مربع به خود اختصاص داد؛ در حالیکه اندازه بنه 6 تا 8 گرم در روش کاشت کپهای با 89/74 بنه کمترین تعداد بنه دختری را در متر مربع دارا بود. بنابراین، میتوان نتیجه گرفت کهازطریقدرجهبندیوکاشتبنههای درشتمیتواندرهمانسالاولبهمحصولیرسیدکهکشاورزانسنتیدرسال سوموبهبعدبهآندستمییابندوازاینطریقدروقتومنابعمالیکشاورز صرفهجوییمیشود.

https://jsr.birjand.ac.ir/article_397_a74594e7f685c053886d5840db55118d.pdf

دانشگاه بیرجند پژوهش‌های زعفران 2345-3869 4 1 2016 09 21 Evaluation of Gibberellic acid, Corm Size and Phosphoric Fertilizer on Yield and Other Traits of Saffron (Crocus sativus) (Ghaen Ecotype) بررسی اثرات هورمون جیبرلین و اندازه بنه بر عملکرد و برخی صفات زعفران (اکوتیپ قائن) 134 148 398 10.22077/jsr.2016.398 FA فاطمه امیریان کارشناس ارشد اصلاح نباتات، عضو انجمن زراعت و اصلاح نباتات، دانشگاه آزاد اسلامی، واحدکرمانشاه، کرمانشاه سید محمد علی کارگر استادیار گروه اصلاح نباتات، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد کرمانشاه، کرمانشاه Journal Article 2015 11 13 In order to study of the effects of gibberellin, corm weight and phosphoric fertilizer on flowering and other traits of saffron an experiment was conducted using factorial based on a randomized complete block design with three replications in 2011. The factors were including: A (corm size with three levels as 4, 6 and 8 gram), B (treatment in gibberellin as 0, 200 and 400 ppm) and C (consumption phosphoric fertilizer as 0 and 120 kg.ha-1) that studied on 9 morphological traits on Ghaen echotype. The results of analysis of variance showed significant differences on the most of studied traits at 1% levels. Based on comparison of means, the interaction of AB showed (consumption of 200 ppm gibberellic acid on the corms with 8 gram of weight) had the highest mean of Stigma length and (consumption of 400 ppm gibberellic acid on the corms with 8 gram of weight) was in the second grade. In comparison effect of A factor on mean of dry weight of Stigma , (the corms with 4 and 6 gram in weight) were the effective factors. The effect of C factor on dry weight of Stigma showed (consumption of 120 kg/ha phosphoric fertilizer) had the highest mean at 1% level. The mean comparison of the effect of interaction AB showed (consumption the corms with 6 gram in weight, without consumption gibberellic acid) was the first grade. The evaluation of effects of BC on dry weight of Stigma showed (consumption 120 kg/ha phosphoric fertilizer without gibberellin consumption) had the highest effect on mentioned trait and (consumption 400 ppm hormone with 120 kg/ha fertilizer) was in the second grade. The consumption of intermediate gibberellin levels on the corms with median weight was better response on Stigma yield generally. به منظور مطالعه تاثیر هورمون جیبرلین و وزن بنه بر تولید گل و دیگر صفات گیاه زعفران، آزمایشی در سال ۱۳۹۰ به صورت فاکتوریل در قالب طرح بلوکهای کامل تصادفی با سه تکرار در مزرعه آزمایشی واقع در کیلومتر 5 جاده کرمانشاه- تهران انجام پذیرفت. فاکتور ها شامل: A (وزن بنه 4، 6 و 8 گرم)، B (تیمار بنه ها در هورمون جیبرلین 0، ۲۰۰ و ppm400) و C (کود فسفاته 0 و 120kg/ha). بودند که بر روی 9 صفت مورفولوژیک اکوتایپ قاین، مورد مطالعه قرار گرفتند. نتایج تجزیه واریانس تنوع معنی داری در سطح 1% را در اکثر صفات نشان داد. در مقایسه میانگین اثر متقابل وزن بنه و هورمون جیبرلین (AB) (مصرف ppm ۲۰۰ جیبرلیک اسید در بنه هایی با وزن ۸ گرم) با بیشترین میانگین طول کلاله و بعد از آن اثراتی از جمله (مصرف ppm ۴۰۰ جیبرلیک اسید در بنه های ۸ گرمی) قابل توجه بودند. در مقایسه میانگین وزن خشک کلاله از نظر فاکتور A (وزن بنه) در سطح احتمال ۱٪ (بنه های ۴ و ۶ گرمی) وزن بیشتری داشتند. در بررسی وزن خشک کلاله از طریق فاکتور C (مصرف کود فسفاته) (مصرف ۱۲۰ کیلو گرم کود فسفاته در هکتار) در سطح احتمال ۱٪ بیشترین تاثیر را داشت. مقایسه میانگین اثر متقابل AB نشان داد بیشترین میانگین وزن خشک کلاله متعلق به (کاشت بنه های ۶ گرمی در شرایط عدم مصرف جیبرلیک اسید) بود. بررسی اثر متقابل BC بر وزن خشک کلاله نشان داد (عدم مصرف هورمون جیبرلین و در عین حال مصرف کود فسفاته به میزان ۱۲۰ کیلوگرم در هکتار) بیشترین تأثیر را بر وزن خشک کلاله داشت و پس از آن مصرف ppm ۴۰۰ جیبرلین و ۱۲۰ کیلوگرم کود فسفاته قرار داشت. به طور کلی مشخص شد که مصرف سطوح متوسط هورمون جیبرلین در بنه های با وزن متوسط در اکوتایپ قاین نتیجه بهتری دارد.

https://jsr.birjand.ac.ir/article_398_511d878b79aa8296fa9c7b2c167f37b0.pdf