دانشگاه بیرجند پژوهش‌های زعفران 2345-3869 8 2 2020 12 21 Effect of planting bed and nitrogen fertilizer levels on growth and yield of saffron (Crocus sativus) اثر بستر کاشت و مقادیر مختلف کود نیتروژن بر رشد و عملکرد زعفران (Crocus sativus) 285 299 1476 10.22077/jsr.2020.3319.1132 FA ابوالفضل توسلی استادیار گروه کشاورزی، دانشگاه پیام نور، ایران حسن حیدری دانش آموخته کارشناسی ارشد زراعت، دانشگاه پیام نور، مرکز زاهدان اجمد احمدیان استادیار گروه تولیدات گیاهی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تربت حیدریه و پژوهشگر پژوهشکده زعفران عیسی پیری دانشیار گروه کشاورزی، دانشگاه پیام نور، ایران Journal Article 2020 04 19 This research aimed to investigate the effect of planting bed and nitrogen fertilizer levels on growth and yield of saffron. For this work a field experiment was conducted in 2016-17 in research farm of Saffron Institute of University of Torbat Heydarieh. Experimental treatments were performed based on a randomized complete block design as split plot arrangement with three replications. Treatments consisted of two levels of planting bed: soil of without planted saffron in previous years (Control soil) (S1) and soil of planted saffron in previous years (Contaminated soil) (S2) as the main-plots; and four levels of nitrogen fertilizer: no nitrogen (0) (N0), 50 (N50), 100 (N100) and 150 (N150) kg/ha nitrogen fertilizer from urea source as the sub-plots. The research results, which was obtained from the data of the second year, showed that planting bed had significant effect on all measured factors. So that application of contaminated soil led to an decrease in 12.72 percent for leaf length, 27.53 percent for corm weight, 31.88 percent for No. of replacement corms, 40.10 percent for No. of flower, 42.53 percent for flower fresh weigh, 42.88 percent for petal fresh weight, 40.01 percent for petal dry weight, 18.71 percent for stamen fresh weight, 26.40 percent for stamen dry weight, 43.41 percent for stigma fresh weight and 56.04 percent for stigma dry weight in compare with control soil. Effect of different nitrogen fertilizer levels was significant on all measured factors. So that consumption of 150 kg/ha nitrogen fertilizer led to increasing amounts of all measured factors. However for saffron reproductive factors such as flower fresh weigh, petal fresh and dry weight, stamen fresh and dry weight, stigma fresh and dry weight wasn’t seen any significant different between treatment of 150 and 100 kg/ha nitrogen fertilizer. این تحقیق به منظور بررسی اثر بستر کاشت و سطوح مختلف کود نیتروژن بر رشد و عملکرد زعفران در مزرعه تحقیقاتی پژوهشکده زعفران دانشگاه تربت حیدریه در سال زراعی 96-1395 به انجام رسید. آزمایش بصورت کرت‌های خرد شده در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی و با سه تکرار انجام گرفت. تیمارها شامل بستر کاشت در دو سطح شامل خاک کشت نشده زعفران (خاک شاهد) (S1) و خاک کشت شده زعفران (خاک آلوده) (S2) به عنوان کرت‌های اصلی، و مصرف کود نیتروژن در چهار سطح شامل عدم مصرف کود (N0)، مصرف 50 (N50)، 100 (N100) و 150 (N150) کیلوگرم در هکتار نیتروژن از منبع اوره به عنوان کرت‌های فرعی در نظر گرفته شد. نتایج آزمایش که از داده‌های سال دوم حاصل شد نشان داد که بستر کاشت اثر معنی داری بر تمامی صفات اندازه گیری شده داشت. بطوریکه در بین تیمارهای بستر کاشت، کاربرد خاک آلوده به کشت زعفران در سال‌های قبل باعث کاهش 72/12 درصدی طول برگ، 53/27 درصدی وزن بنه، 88/31 درصدی تعداد بنه دختری، 10/40 درصدی تعداد گل در متر مربع، 53/42 درصدی وزن تر گل، 88/42 درصدی وزن تر گلبرگ، 01/40 درصدی وزن خشک گلبرگ، 71/18 درصدی وزن تر پرچم، 40/26 درصدی وزن خشک پرچم، 41/43 درصدی وزن تر کلاله و 64/50 درصدی وزن خشک کلاله در مقایسه با خاک شاهد گردید. اثر مقادیر مختلف کود شیمیایی نیتروژن نیز بر تمام صفات مورد بررسی معنی دار بود. بطوریکه در تمامی صفات اندازه گیری شده مصرف 150 کیلوگرم در هکتار کود سبب افزایش صفات گردید. البته برای صفات زیشی گیاه نظیر تعداد گل، وزن تر گل، وزن تر و خشک گلبرگ، وزن تر و خشک پرچم، و وزن تر و خشک کلاله بین کاربرد 150 و 100 کیلوگرم در هکتار کود تفاوت آماری معنی داری مشاهده نشد. https://jsr.birjand.ac.ir/article_1476_4012378fa0e9482df205d025984d85f8.pdf